TÜRKİYE GERÇEKLERİ AMERİKAN BESLENME TARZINA KARŞI

İsmail Hakkı Tekiner

 

 

 

 

TÜRKİYE GERÇEKLERİ AMERİKAN BESLENME TARZINA KARŞI

 

 

Sevgili Okuyucularım,

 

İster hasta ister sağlıklı, ister zengin ister fakir, ister tahsilli ister okumamış kim olursak olalım günde en az birkaç kez “Ne yiyebilirim?”  sorusunu sorarız. Beslenme alışkanlıklarımızda doğru ve yanlış taraflar bulunmaktadır. Metabolik rahatsızlıklara meydan vermemek için kilo kontrolü, kan şekerinin takibi,  kan basıncı (tansiyon) ve kolesterol değerlerinin ideal sınırlarda tutulması temel hedeflerimizdir. Bu değişkenler olması gereken sınırların dışına çıkarsa ve süreç uzun sürerse orta ve uzun vadede vücutta arzu edilmeyen komplikasyon yaratmasından endişe ederiz. Dünya’nın saygın kurumlarından Harvard Tıp Fakültesi’nin halkı beslenme konusunda bilinçlendirme amacıyla yayınladığı son bülteninde yer alan tavsiyeleri sizlerle paylaşmak ve Türkiye ile benzer olan ve olmayan tarafları açıklamak istiyorum.  

 

Tek başına mükemmel gıda yoktur. Mümkün olduğu kadar farklı gıdalar yoluyla gerekli besin ögelerini almaya çalışın. Güzel… Bu konuda haklılar.

 

Fastfood ve işlenmiş hazır gıdaları tüketmeyin. Güzel… Bu konuda da yerden göğe kadar haklılar. Üstelik bu tip gıdaları icat eden ülke olarak bile durumdan şikâyetçi oldukları anlaşılıyor.

 

Hayvansal kaynaklı gıdaları başta kırmızı et tüketimini azaltın. Balık ve beyaz ete daha fazla yer verin. İstatistiklere dayanarak ayrıldığımız ilk detay budur. Türk insanı 2004 yılı itibariyle kişi başı yıllık ortalama 27.5 kg et tüketmektedir. Bu miktar gelişmiş ülkelerin neredeyse yarısıdır. 27.5 kg tüketimin zaten 2/3’ sini beyaz et oluşturmaktadır.  Amerikalı ve Avrupalı 5 ya da 6 TL’ye et yerken, biz daha pahalı et tüketiriz. Örneğin kilogramına 30 TL veririz çünkü çok daha zenginiz. Kişi başı gelir ülkemizde sürekli arttığı için aman parayı harcarız korkusuyla cebimizde kalması yerine temel besin maddelerine yatırım yaparız. Bu bilinç sayesinde orta ve düşük gelir seviyeli aileler haftasonu sahil yollarını ya da biraz yeşil olan her yeri doldurur, mangal yaparak en ucuz ve sağlıklı et türü olan tavuk kanadı ile akşama kadar oyalanır dururlar. Tavuk kanadını herkesin gözü önünde mangal partisi yaparken kullanmak sorun olmaz ancak sucuk, salam ve sosise katılırsa Gıda Güvenliği suçu olur.

 

Meyve ve sebze daha fazla tüketin. Evde yapılan yemekleri tercih edin. Eyvallah

 

Transyağ içeren gıdalar, margarin, kızartma, işlenmiş hazır atıştırmalık çerez ve cipslerden uzak durun. İyi yağ gereksiniminizi balık ve kabuklu yemişlerden karşılayın. Zeytinyağını tercih edin. “GDO, Fruktoz, Yağ ve Saklanan Gerçekler” başlıklı yazımda bu konuya değinmiştim.

 

Hazır içeceklerde ve enerji veren içeceklerde bol miktarda şeker olduğunu unutmayın. Yılın her günü ve hatta Ramazan ayında bile TV kanallarında reklamlarına yer vermeyin olsun bitsin. Hemen TV kanallarında bu konuyla ilgili bir KAMU SPOT’ u yayınlansın ve Obezite ile mücadele kapsamına alınsın.

 

Tuz alımını günde 2,300 mg’ın (2,3 gram) altına indirin. Tansiyonu 120/80 mmHg üzerinde olan ve yaşı 50’yi geçen herkes günlük tuz tüketimini 1,500 mg’ın (1,5 gram) altına çekmelidir. Kesinlikle…

 

 Potasyumca zengin turunçgilleri ve muzu; kalsiyumca zengin az yağlı süt ürünlerini, ıspanak ve brokoliye sofranızda daha fazla yer vermeye özen gösterin. Doğrudur…

 

Alkol tüketimine sınır getirin ya da hiç tüketmeyin. Türkiye’ de kişi başına alkol tüketimi gelişmiş ülkelere göre çok aşağıda seyretmektedir. Zaten içilmesin diye fiyatı vergilerle sürekli artırılmaktadır…

 

Harvard Tıp Fakültesi sağolsun faydalı önerilerde bulunmuş. Hepsine katılıyorum. Ancak, gördüğünüz gibi ortalama bir Türk vatandaşının hemen her konuda tüketimini (su, yemek, benzin vb) en az iki hatta daha fazlaya katlayan Amerikalı kişiler için daha geçerlidir. Ben, konuyu bilimsel açıdan irdeleyip sizlere aktarmak istedim. Aktarırken kopyala yapıştır olmaması için ülkemizle ilgili bildiğim verileri de cümle sonlarına not düştüm.  

 

İki hafta sonra bir başka yazımda buluşana kadar sağlık ve esenlikle kalın.

 

 İsmail Hakkı TEKİNER


İstanbul Aydın Üniversitesi

Gıda Mühendisliği Bölümü Doktora Programı

Alexander von Humboldt Vakfı Gıda Güvenliği Genetik Araştırma Laboratuvarı

 

 

Yazarın diğer yazıları için tıklayınız: http://www.diyetonline.com/Ismail_Hakki_Tekiner-yazar-274.aspx

YORUMLAR
Ad Soyad  
Rumuz  
Yorum    
Görüntülenecek veri yok

Diğer Makaleler

Powered By Nar Bilişim